producties
producties > producties gerealiseerd
 
>> gerealiseerd
>> in productie
>> in ontwikkeling

Het Lof der Zee-vaert

Het Lof der Zee-vaert' is een 50 minuten durende film over het werk van de 17e eeuwse marineschilders en het leven op en rond de zee in die tijd. Naast de ontwikkeling van de zeeschilderkunst geeft de documentaire ook een beeld van onze rijke maritieme geschiedenis.

De zee en de scheepvaart waren in de 17e eeuw de voornaamste factoren van de enorme ontwikkeling in de Noordelijke Nederlanden. De kleine republiek groeide uit tot een van de belangrijkste handelsmachten en als een vooraanstaand centrum van beschaving. De Hollandse schilderkunst uit deze tijd heeft blijvende bewondering in de wereld geoogst en geeft een verrassend beeld van de samenleving in de Gouden Eeuw. Het zeestuk was een belangrijk genre waarin de economische en culturele bloei en het leven op en rond de zee, havens en kustlijnen werd verbeeld.

In het begin van de zeventiende eeuw bracht Hendrick Vroom met zijn schilderijen van nauwgezet afgebeelde vlaggeschepen het maritieme schilderij tot volwassenheid. Jan Porcellis en Simon de Vlieger voegden aan het genre een vleugje romantiek toe.

Willem van de Velde de Oude kreeg van de Staten-Generaal een galjoot met schipper tot zijn beschikking en werd daarmee de eerste officiële oorlogsverslaggever die belangrijke expedities van de Staatse vloot mocht verslaan en vastlegde op vele schetsen, tekeningen en schilderijen. Aan boord bij Michiel de Ruyter maakte hij de vierdaagse zeeslag tegen Engeland mee. Het werk van zijn zoon Willem van de Velde de Jonge is te beschouwen als het hoogtepunt van de 17de eeuwse zeeschilderkunst. Samen trokken ze na het rampjaar in 1672 naar Engeland waar ze in dienst van het Engelse Hof talloze schilderijen maakten.

Kunsthistorici, een restaurator, een specialist in het 17de eeuwse leven aan boord en de biograaf van Michiel de Ruyter komen in de film aan het woord. Scheepsbouwmeester Willem Vos volgen we op de Bataviawerf bij zijn reconstructie van 'De Zeven Provinciën', het vlaggeschip van Michiel de Ruyter. De historicus Herman Ketting vertelt over de strenge straffen die voor lichte vergrijpen aan boord werden gegeven. Zweepslagen, kielhalen, 'laarzen' en met een mes door je hand aan de mast worden vastgespiest behoorden tot de standaardstraffen.

Het leven aan boord was zwaar, een reis naar Indië duurde gemiddeld 9 maanden; 150 tot 250 man op een schip van nauwelijks 60 meter. Het eten was slecht, water was vaak op rantsoen. Ziektes als scheurbuik, oedeem, 'rode loop' kwamen vaak voor, de medische verzorging was minimaal.

In het gedicht Het Lof der Zee-vaert van Joost van den Vondel zijn veel van de beschreven ervaringen herkenbaar en nog steeds actueel. Samen met het hedendaagse materiaal versterken fragmenten uit dit gedicht het eeuwige en tijdloze van de strijd, de gevaren maar ook de vrijheid op zee. Op dezelfde manier geven beelden van de haven van Amsterdam en Vlissingen, maar ook passerende autoschepen, stampende kotters en mammoettankers diepte in de tijd. Dit maakt de film tot een levendig 'ooggetuige verslag' van een van de kleurrijkste periodes uit de vaderlandse geschiedenis

De film werd mede gemaakt naar aanleiding van de gelijknamige tentoonstelling in het Museum Boijmans Van Beuningen die wordt gehouden van 21 december 1996 tot 23 februari 1997. Met meer dan honderd werken, waaronder spektakelstukken van groot formaat, wordt een indrukwekkend beeld gegeven van dit belangrijke genre in de schilderkunst van de Gouden Eeuw

Samenstelling: Jeroen Visser en Micaela van Rijckevorsel
camera: Goert Giltaij
montage: Erik Disselhoff
produktie: Visser & Van Rijckevorsel Filmprodukties Amsterdam

           
         
Ga naar de beginpagina  Ga naar boven